Yangi o'zbek alifbosi to'g'risidagi qonun imzolangach, ko'pchilikni milliy sertifikat savollari qaysi yozuvda bo'lishi qiziqtirmoqda.
Yangi o'zbek alifbosi to'g'risidagi qonun imzolangach, ko'pchilikni milliy sertifikat savollari qaysi yozuvda bo'lishi qiziqtirmoqda. Bilim va malakalarni baholash agentligi bunga aniqlik kiritdi.
O'zbek tili bayrami kuni, 21-oktabr sanasida Prezident Shavkat Mirziyoyev "Lotin yozuviga asoslangan o'zbek alifbosini joriy etish to'g'risida"gi qonunga o'zgartirishlar kiritish haqidagi qonunni imzoladi. Shundan so'ng milliy sertifikatga tayyorlanayotgan pedagoglar va abituriyentlar orasida savol tug'ildi: imtihonlar endi yangi alifboda o'tkaziladimi?
Agentlik nima dedi?
Bilim va malakalarni baholash agentligining ma'lum qilishicha, navbatdagi milliy sertifikat imtihonlari savollari amaldagi lotin alifbosida tayyorlangan. Demak, yaqin oylarda imtihon topshiradiganlar uchun hech narsa o'zgarmaydi: savollar ular o'rganib kelgan yozuvda bo'ladi.
Qonunga ko'ra, yangi alifbo imzolangan kundan olti oy o'tgach kuchga kiradi. Shu muddat ichida agentlik imtihonlari avvalgidek amaldagi alifboda davom etadi. Olti oydan keyin o'tkaziladigan imtihonlarda esa savollar yangi alifbo asosida shakllantiriladi. Agentlik yangi yozuvdagi dastlabki imtihon qaysi oyda bo'lishini hozircha aniq aytmadi.
Alifboda nima o'zgaradi?
Qonun bilan to'rtta harf o'zgartirildi:
G' g' → Ğ ğ
O' o' → Ö ö
Sh sh → Ş ş
Ch ch → Ç ç
Islohotdan ko'zlangan maqsad — yozuvdagi noqulayliklarni bartaraf etish va o'zbek tilining raqamli muhitdagi o'rnini mustahkamlash. Masalan, apostrofli harflar kompyuter va telefonlarda ko'pincha noto'g'ri yozilar, qidiruv tizimlarida esa muammo tug'dirardi.
Pedagoglar uchun muhim jihatlar
Amaldagi alifboda berilgan hujjatlar o'z kuchida qoladi. Diplom, sertifikat va boshqa hujjatlarni qayta rasmiylashtirish shart emas.
Darsliklar, peshlavhalar va ko'rsatkichlar birdaniga emas, foydalanish muddati tugashi bilan bosqichma-bosqich almashtiriladi.
Avvalroq e'lon qilingan ma'lumotlarga ko'ra, maktab darsliklari 2031-yilga qadar to'liq yangi alifboga o'tkaziladi.
Xulosa: Milliy sertifikatga hozir tayyorlanayotgan bo'lsangiz, xavotirga o'rin yo'q — yaqin imtihonlar amaldagi alifboda bo'ladi. Ammo kelasi yil bahoridan keyin imtihon topshirishni rejalashtirayotganlar yangi harflarga hozirdan ko'nikib borishi foydali.
Manba: talimxabarlari.uz, Bilim va malakalarni baholash agentligi